Stoorstoffen in puingranulaten, een oplossing is voor handen

In de recycling van inerte beton- en puingranulaten is het verwijderen van stoorstoffen cruciaal voor een goed eindproduct van de beste kwaliteit. De aanwezige stoorstoffen zoals plastiek, hout, textiel … moeten verwijderd worden doorheen het verwerkingsproces. Daarbij geldt: hoe sneller, hoe beter. In het begin van het recyclingproces zijn de stoorstoffen doorgaans nog groot en relatief gemakkelijk te herkennen en te verwijderen.

De uitdrukking zegt dat recyclen aan de poort begint. Dat is weliswaar gemakkelijker gezegd dan gedaan. Men kan op het eerste zicht een goede indruk krijgen van de graad van vervuiling, maar men kan niet in het puin kijken. Ook de locatie waar de verwerking gebeurt, speelt een rol. Op een vaste site is er meer controle bij het storten van het puin en is er een beter zicht op het type en de graad van vervuiling. Anderzijds zijn er mobiele verwerkingssites die enkele duizenden tonnen te verwerken krijgen. Doorheen de opruiming van de site zullen de stoorstoffen selectief verwijdert worden. Wat overblijft is een grote puinfraktie en  nog een klein deel te verwijderen rest/stoorstoffen.

Oplossingen voor stoorstoffen: windzeefmachines

Voor zowel vaste als mobiele verwerkingsinstallaties zijn er oplossingen om diverse stoorstoffen te verwijderen uit het granulaat. Als deze groot genoeg zijn, kan dit in eerste instantie manueel of met de kraan gebeuren. Dit is echter arbeidsintensief en beperkt tot stukken groter dan 400 à 500 mm. Zodra het materiaal kleiner wordt, is dit niet meer vanzelfsprekend of efficiënt. De meest gebruikte oplossing is een windzeef om de lichte delen (ten opzichte van het puin), zoals hout, kunststof en textiel, uit te blazen. Hiervoor zijn aparte windzeefmachines beschikbaar in verschillende breedtes, afhankelijk van de gewenste capaciteit. Vaste installaties maken vaak gebruik van een draaiende trommel. De lichte delen worden door de wind ­tegen de wegdraaiende trommel gedrukt en overgetrokken. Hiervoor dient eerst de fijne zandfractie verwijderd te worden, anders ontstaat er een bijkomend stofprobleem. Zodra de fijne fractie verwijderd is via een zeef, is dit probleem verholpen en kan een optimale scheiding plaatsvinden. Een verhouding van 1 op 3 is hiervoor ideaal. Voor een optimale werking kunnen windsnelheid, windhoek, aanvoersnelheid en afstand geregeld worden. ­Windzeefinstallaties kunnen ook op mobiele installaties worden toegepast. Hierbij worden meestal op de overstortpunten na de nazeef blaasmonden geïnstalleerd die schuin van onder naar boven de lichte fracties wegblazen. Een windmes op een mobiele installatie heeft iets minder instelmogelijkheden, maar biedt door de recirculatie van het materiaal het voordeel van een herkansing bij een tweede passage van de stoorstoffen.

Alternatief: drijf- of zinksystemen

In sommige gevallen is een windzeef, omwille van de eigenschappen van de stoorstoffen, niet de meest optimale oplossing. Als alternatief kan men een scheiding uitvoeren op basis van een drijf-zinksysteem of waterbad. In dat geval komt het afgezeefde materiaal terecht in een met water gevulde kuip. Na onderdompeling zullen de lichte delen naar de oppervlakte stijgen, terwijl de zware delen naar de bodem zinken, waar ze worden opgevangen door een schroef of transportband. Een schroef heeft als voordeel dat er minder bewegende delen zijn. Een transportband kan dan weer een grotere variatie aan stukgroottes verwerken zonder vast te lopen. De lichte, drijvende fractie wordt met borstels via de oppervlakte over de rand afgevoerd. Dit is eenvoudig maar heeft als nadeel dat er meer water verloren gaat. Een alternatief is het gebruik van een open lattenband om eerst het water te verwijderen, waarna de lichte materialen via een transportband worden afgevoerd.

Magneten voor verwijdering van ijzer

Ook ijzer is een stoorstof in puin. Hierover maakt men zich doorgaans minder zorgen, maar het kan wel aanzienlijke schade veroorzaken indien het niet correct verwijderd wordt. Door zijn vorm kan ijzer bij samenklitten opstoppingen veroorzaken onder de rotor of op de daarop volgende zeefdekken. Daarnaast kunnen de scherpe randen van de ijzerdelen gaten en scheuren veroorzaken of vroegtijdige slijtage aan transportbanden. Ijzer wordt verwijderd met behulp van magneten. Er bestaan verschillende soorten magneten (zoals ferriet en neodymium), maar in de recycling worden ze doorgaans onderverdeeld in twee types: permanente magneten (die continu aantrekken) en elektro-magneten (die in- en uitgeschakeld kunnen worden). Magneten zijn beschikbaar in verschillende sterktes, afhankelijk van de toepassing. In de recycling zijn overbandmagneten en koprolmagneten de meest gebruikte systemen. Afhankelijk van de situatie kan een overbandmagneet dwars of in de lengterichting boven de transportband worden geplaatst. Een dwarse opstelling is compacter en wordt vaak gebruikt in mobiele installaties. Een lengterichting heeft als voordeel dat het materiaal in de vlucht kan worden opgevangen, maar vraagt meer ruimte en een complexere opbouw. Koprolmagneten zijn daarentegen heel compact, omdat ze geïntegreerd zijn in het transportband frame maar zijn doorgaans vooral voor kleinere ijzerdeeltjes die omwille van hun positie (onder het puin) niet zijn opgepikt door de voorgaande dwarsmagneet.

Betere kwaliteit

Zoals je merkt, zijn er meerdere mogelijkheden om stoorstoffen uit granulaten te verwijderen. Ze leiden tot betere analyseresultaten, waardoor gerecyclede granulaten een hoogwaardig alternatief vormen en bijdragen aan de circulariteit in de bouwsector. Bovendien worden de verwijderde stoorstoffen zelf ook een waardevolle stroom binnen de recyclingketen. Vraag naar oplossingen bij je leverancier.