567 miljoen euro extra belasting zet circulaire plastics verder onder druk

De voorgenomen extra heffing van 567 euro miljoen op de afval- en recyclingsector remt investeringen in recycling en CO₂-reductie. Ook maakt de maatregel verwerking in Nederland duurder dan in het buitenland, waardoor afval eerder wordt geëxporteerd en capaciteit verloren dreigt te gaan. Politiek Den Haag erkent inmiddels dat deze aanpak averechts werkt voor circulariteit en klimaatdoelen. Het kabinet zoekt daarom alternatieven om de belastingdruk buiten de sector te leggen, bijvoorbeeld bij fossiele en lineaire grondstoffen. Volgens de sector is dat een voorwaarde om verdere schade te voorkomen en investeringen weer mogelijk te maken.

De nood is hoog. De Nederlandse plasticrecyclingsector kampt al langer met goedkope nieuwe plastics, lage importprijzen en een instabiel investeringsklimaat. Inmiddels zijn zestien bedrijven failliet gegaan, goed voor zo’n 30% van de recyclingcapaciteit. Tegelijk blijven de ambities groot: Nederland wil in 2035 voor 55% circulaire of biobased grondstoffen gebruiken. Zonder ingrepen raakt dat doel uit zicht.

Wat is nodig voor herstel?

Om de sector te stabiliseren en te laten groeien, zijn volgens de Vereniging Afvalbedrijven deze maatregelen cruciaal:

1. Schrap de extra heffing van 567 miljoen euro op de sector;
2. Verplicht gebruik van gerecycled plastic met duidelijke controle;
3. Gebruik de EU-plasticheffing als stimulans voor circulariteit (opbrengst circa €200–250 miljoen);
4. Maak circulair inkopen verplicht bij overheden;

Daarnaast zijn structurele verbeteringen nodig:

5. Creëer een eerlijk speelveld, ook ten opzichte van import (bijvoorbeeld via EU-maatregelen);
6. Ondersteun recyclingbedrijven, bijvoorbeeld met betaalbare energie en snellere vergunningen;
7. Verklein het prijsverschil tussen nieuw en gerecycled plastic via gerichte financiële steun.

De sector benadrukt dat recycling geen restactiviteit is, maar strategische productie van grondstoffen. Sinds kort is ongeveer 270.000 ton recycling­capaciteit verloren gegaan. Zonder snelle actie dreigt verdere afbouw. De volgorde is helder: zorg eerst voor een structurele oplossing voor de belastingdruk. Daarna ontstaat ruimte om de circulaire plasticsector weer op te schalen.