Brandveiligheid begint met goed sorteren

Lithium-ion batterijen staan in het oog van de storm. Omdat ze steeds vaker gebruikt worden – hetzij los, hetzij ingebouwd in elektro­toestellen – vergroot ook het risico dat er eens eentje in een verkeerde afvalstroom terecht komt. Maar zelfs één verkeerd gesorteerde batterij in bijvoorbeeld schroot kan leiden tot brand bij de inzamelaars en verwerkers. Bebat blijft daarom inzetten op sensibilisering, maar ondersteunt de schrootsector ook door kennis te delen en brandveilige recipiënten ter beschikking te stellen.

Op tien jaar tijd is het aantal ingebouwde lithium-ion batterijen dat jaarlijks op de Belgische markt wordt gebracht meer dan verdubbeld: van 12 miljoen in 2014 naar 25 miljoen vandaag. Ongeveer 90% van die lithium-ion batterijen zit ‘verstopt’ in elektronische toestellen, zoals e-steps of elektrische fietsen. Bebat corporate communication manager Fatima Boudjaoui: “De fout is helaas dus snel gemaakt. Maar bij mechanische manipulaties zoals in een shredder kunnen stoorstoffen zoals lithium-ion batterijen, AEEA of lachgasflessen een steekvlam veroorzaken, die in combinatie met ander brandbaar materiaal brandgevaar zorgt. Hierdoor worden onveilige werkomstandigheid gecreëerd voor de vele mensen die actief zijn in de sector en kan er schade aan de infrastructuur van onze recyclingbedrijven ontstaan. Daarenboven is het zonde voor het milieu, omdat er kostbare grondstoffen verloren gaan.” De afgelopen jaren ontstonden op die manier al verschillende kleinere en grotere branden.

Inzamelpunt worden

Bebat lanceert daarom een nieuwe campagne vanaf september in samenwerking met Recupel en Fost Plus. De boodschap is duidelijk voor de consument: houd batterijen en elektrotoestellen apart en breng ze respectievelijk naar een inzamelpunt van Bebat of Recupel. Elke actor in de keten heeft daarom een duidelijke verantwoordelijkheid om het zo veilig mogelijk te houden.” Wat recyclingbedrijven dan nog meer kunnen doen om brand te voorkomen? “Ze kunnen bijvoorbeeld Bebat inzamelpunt worden. Vandaag beschikken we met bijna 23.000 inzamelpunten in supermarkten, scholen, winkels, bedrijven en ­recyclageparken (milieustraten) over een fijnmazig netwerk dat het voor de consument zo eenvoudig mogelijk maakt om correct te sorteren. Een aanpak die werkt want met 4.366 ton in 2025 halen we reeds het inzamelpercentage dat Europa voorschrijft voor 2027. Bedrijven zijn goed voor bijna 38% van de ingezamelde volumes. We stellen aan recyclingbedrijven die inzamelpunt zijn onze zelf ontwikkelde materiaalrecipiënten ter beschikking, zodat ze de ingezamelde batterijen veilig kunnen opslaan. We komen ze ook gratis ophalen.”

Kennis delen

Daarnaast zet Bebat hard in op kennis delen. “We werken al jaren samen met de brandweer en hebben vanuit het Sortbat batterijsorteercentrum heel veel praktijkervaring. Door die kennis te delen helpen we recyclingbedrijven om medewerkers en leveranciers nog beter te sensibiliseren. Hoe beter zij zich van de gevaren bewust zijn, hoe meer batterijen we uit de verkeerde recyclingstromen kunnen halen. Dat doen we door communicatiemateriaal aan te reiken, maar ook door eigen campagnes te lanceren. Zo hebben we eind 2024 samen met onder andere Comet en Galloo en ­Denuo, de Belgische sectorfederatie voor recycling, deze problematiek al aangekaart en ­extra tips gedeeld om het veilig te houden. Naast preventie door strenge controles op het binnen­komend materiaal, is het tevens belangrijk om snel te kunnen reageren. Recycling­bedrijven hebben de afgelopen jaren daarom al flink ­geïnvesteerd in branddetectiecamera’s, al dan niet gekoppeld met blussystemen zoals sprinkler­installaties. Voor lithium-ion batterijen in het bijzonder is het belangrijk om ze ook te kunnen onderdompelen om de kettingreacties in de batterij stil te leggen”, besluit Boudjaoui.